Interview woonkrant 24 april 2013

Interview door journalist Thijs Wartenbergh met Jan van der Molen voor
De Woonkrant van De Telegraaf (24 april 2013)

Appartementseigenaren moeten meer betrokken zijn

ZOOITJE BIJ VvE’s

door THIJS WARTENBERGH

Een boekhouder die waakt over het kasgeld van een Vereniging van Eigenaren (VvE) en duizenden euro’s van die rekening opneemt zonder dat de bewoners daar iets van weten. Bestuursleden van een VvE die met het pasje van de vereniging geld doorsluizen naar hun eigen bedrijf en eigengereid allerlei besluiten nemen. Vaak is er geld ‘zoek’ van een vereniging en dan heb je nog eens de VvE’s die niets uitvoeren en daarmee ‘slapend’ zijn.

Ieder appartementengebouw met koopwoningen hoort een Vereniging van Eigenaren (VvE) te hebben. Maar niet altijd gaat dat even soepel. Jan van der Molen, coördinator van de website vve-structuur.nl, rept over een ‘zooitje’ als het gaat over Verenigingen van Eigenaren. Hij staat mensen bij die een appartement bezitten en die vragen hebben over het bestuur van een (wettelijk verplichte) VvE, de beheerder (vaak een boekhouder of accountant, soms een makelaar) en met name waar het gaat om hun rechten en plichten.

“Het begint er al mee”, aldus Van der Molen, “dat veel kopers van een appartement niet weten waar ze instappen. Ze denken dat ze een woning hebben gekocht, maar ze hebben een deel van een gebouw aangeschaft, waarbij ze het recht krijgen om in een privédeel daarvan te wonen. Dat gebouw moet onderhouden worden en daarvoor is maandelijks een bedrag van de bewoners nodig om (groot)onderhoud te plegen. Dat beseffen velen niet. Makelaars laten die informatie soms achterwege.”

Faillissement
Woordvoerder Roeland Kimman van de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM) bestrijdt dat. “Er zal hier en daar een makelaar tussen zitten die niet doet wat hij moet doen, namelijk zijn kopers goed informeren over de aankoop van een appartement. We doen er op onze site echter alles aan om kopers te vertellen wat eraan vastzit als ze zoiets kopen. Zo hebben we een zogenoemde VvE-check, zodat je weet waar je aan begint. Als je wilt, kun je op de hoogte zijn. Je moet er wel wat moeite voor doen: je koopt immers geen broodje.” Veel ellende kan er ontstaan als er door een VvE-bestuur niet goed op wordt toegezien dat het geld netjes wordt beheerd. Landelijk gezien gaat dat om ongeveer 2 miljard euro voor toekomstig onderhoud, aldus VVE Belang, waar 10.000 VvE’s bij zijn aangesloten. Deze vertegenwoordigen 200.000 appartementeigenaren. Directeur Organisatie bij stichting VvE Belang, Kees Oomen: “Te denken valt aan het faillissement van  Redema in 2012, waarbij tientallen VvE’s hun gespaarde geld in de failliete boedel van dat bedrijf zagen verdwijnen. Er was niet op toegezien door de bestuursleden dat het geld op hun VvE diende te staan en niet op de rekening van Redema.”

Behalve beheerders hebben ook bestuurders van een VvE vaak vrij spel. Van der Molen: “Bewoners zijn vaak nauwelijks geïnteresseerd in het doen en het laten van de vereniging en bezoeken daardoor veelal niet de vergaderingen waarin besluiten vallen. Ze vinden het allemaal wel goed, zolang ze maar prettig wonen. Als er wat mis gaat, ligt het veelal aan een gebrek aan betrokkenheid van bewoners.”

Dat een VvE-bestuur soms maar wat doet, merkte ook Carmen Hunnekens, die een appartement in het Hilversumse complex De Oude Haven bezit. Het viel haar op dat het bestuur, met name de voorzitter, van haar flat eigengereid bezig was, dat er zonder overleg met de eigenaren besluiten werden genomen en dat gerommeld werd met een pasje van de vereniging. Zij maakte de zaak aanhangig bij de Accountantskamer, een beroepsorgaan, waarbij ze op enkele punten in het gelijk werd gesteld. Hunnekens: “Ook merkte ik dat er bij andere eigenaren nauwelijks enig verzet tegen het bestuur is. Ik word gezien als een lastpost, terwijl ik in mijn recht sta. De bewoners bepalen wat er gebeurt, niet het bestuur.” De voorzitter van het bestuur, accountant H. van Vliet, bleek ondanks herhaalde pogingen niet bereikbaar voor commentaar.

Belangenorganisatie Eigen Huis laat weten dat in een Bredaas appartementengebouw werd geklaagd over een beheerder, die – zo bleek na controle van de kascommissie – duizenden euro’s had opgenomen zonder toestemming van de algemene ledenvergadering. De beheerder vertikte het vervolgens te reageren op vragen van die commissie. Iets meer dan de helft van de VvE’s, 51 procent, die hun (financiële) taken uitbesteedt aan beheerders, is niet tevreden over de deskundigen aan wie ze hun geld hebben toevertrouwd blijkt uit onderzoek.

Verrassingen
“Veel gaat er mis”, zegt Hans de la Porte van Eigen Huis, “bij zogenaamde slapende VvE’s. Die voeren weinig uit, reserveren geen geld, zorgen niet voor onderhoud en kunnen dan financieel ernstig in de problemen komen als de gemeente ze, na controle, gebiedt dat onderhoud zo snel mogelijk uit te voeren. Anders doet de gemeente het en kan het aardig in de papieren lopen.” Naast de NVM, VVE Belang en VVE Structuur verzorgt ook Eigen Huis veel informatie, in de hoop dat mensen zich goed informeren alvorens ze een appartement kopen en ze niet voor onaangename (financiële) verrassingen komen te staan. Er is van alle kanten een roep om meer kwaliteit en garanties dat het niet mis kan gaan.

Certificaten
Oomen van VvE Belang: “Door de branche wordt er van alles ondernomen. Er bestaat een procescertificaat voor beheerders. Dit is een kwaliteitskeurmerk en valt onder het waarborgfonds SKW. Verder zijn er twee verschillende certificaten voor VvE’s. Met deze certificaten toont een VvE aan alle zaken goed geregeld te hebben.” Voor de SKW-certificaten bestaat weinig belangstelling, zo blijkt: 35 VvE’s en 14 beheerders hebben zich ervoor aangemeld.

VVD-Kamerlid Barbara Visser, lid van de Kamercommissie Wonen en Rijksdienst, is niet zo’n voorstander van keurmerken en certificaten. Ze vindt dat de sector zelf orde op zaken moet stellen. “Ik vind het vooral belangrijk dat een VvE verplicht wordt zich te laten inschrijven bij de Kamer van Koophandel. Daarbij moet alles duidelijk omschreven worden. Verder moeten we ophouden VvE’s met nog meer overheidsregeltjes te belasten. Daar zijn er al genoeg van. Het zijn geen bedrijven.”